ŞABAN AYININ ON BEŞİNCİ GECƏSİ
Bu gecə çox mübarək bir gecədir. İmam Sadiq (ə) buyurur ki, İmam Məhəmməd Baqirdən (ə) şaban ayının on beşinci gecəsinin fəziləti barədə soruşdular. İmam Baqir (ə) buyurdu: "Bu gecə Qədr gecəsindən sonra ilin ən fəzilətli gecələrindən biridir. Bu gecə Allah-Təala Öz bəndələrinə fəzlini əta edir, kərəmi ilə onları bağışlayır. Bu gecə Allaha yaxınlaşmağa səy göstərin. Çünki bu elə bir gecədir ki, Allah-Təala istək diləyən bəndəni əliboş geri qaytarmayacağına dair Öz müqəddəs zatına and içmişdir, əlbəttə ki, bəndənin istəyi günah olmazsa. Bu gecəni Mütəal Allah biz Əhli-beyt üçün qərar vermişdir, necə ki, Qədr gecəsini bizim Peyğəmbərimiz üçün qərar vermişdir. Elə isə, bu gecə Allaha dua və həmd-səna etməyə çalışın."
Bu gecənin bərəkət və şərafətini artıran hadisələrdən biri bəşəriyyətin xilaskarı Həzrət Məhdinin (ə.f) mövludunun bu gecəyə təsadüf etməsidir. Hicri-qəməri 255-ci il belə bir gecənin sübhündə Samirra şəhərində İmam Zaman (ə.f) dünyaya göz açmışdır.
Bu gecə bir neçə əməl yerinə yetirilir:
1) Qüsl etmək: Bir hədisdə İmam Sadiq (ə) buyurur ki, bu gecə qüsl etmək günahların yüngülləşməsinə səbəb olar.
2) Bu gecəni əhya edib (oyaq qalıb) namaz qılmaq, dua etmək və bağışlanma diləmək: Əmirəl-möminin Əli (ə) Həzrət Rəsulallahın (s) belə buyurduğunu nəql edir: "Şaban ayının on beşinci gecəsi olduqda onu ibadətlə keçirin (sübhədək ibadətlə məşğul olun) və həmin günü (ayın on beşinci günü) oruc tutun. Çünki bu gecənin əvvəlindən axırınadək Allah tərəfindən nida gəlir: "Günahları üçün bağışlanma diləyən varmı ki, Mən onun günahlarını bağışlayım? Ruzi istəyən varmı ki, Mən onun ruzisini artırım?"" Başqa bir hədisdə gəlib ki, Cənab Cəbrail Həzrət Rəsulallaha (s) buyurdu: "Hər kim bu gecə təsbih, təkbir, dua, namaz, istiğfar (bağışlanma diləmək) və ... ilə məşğul olub əhya etsə (oyaq qalsa), Allah onun günahlarını bağışlayar, onun məkanı Cənnət olar... Ey Məhəmməd, bu gecəni əhya et və ümmətinə göstəriş ver ki, onu əhya etsinlər!" Cənab Cəbrail bu gecənin digər fəzilətlərini bəyan edib sonda buyurdu: "Həqiqi məhrum o kəsdir ki, bu gecənin xeyir-bərəkətindən məhrum qalsın." İmam Zeynul-abidindən (ə) də bu gecəni əhya etmək barədə hədis nəql olunmuşdur. Həmçinin hədislərin birində Həzrət Rəsulallah (s) buyurur ki, hər kim bu gecəni əhya etsə, qəlblərin öldüyü gün onun qəlbi ölməz.
3) Bu gecədə İmam Hüseyni (ə) ziyarət etmək ən fəzilətli əməldir və günahların bağışlanmasına bais olar. Bu gecədə İmam Hüseyni (ə) ziyarət etməyin fəziləti barədə saysız hədislər nəql olunmuşdur, o cümlədən:
- Əbu Bəsir İmam Sadiqin (ə) belə buyurduğunu nəql edir: "Kim yüz iyirmi dörd min peyğəmbərin onunla əl-ələ görüşməsini istəyirsə, şaban ayının 15-i İmam Hüseynin (ə) qəbrini ziyarət etsin. Çünki bu gecədə peyğəmbərlərin ruhları Allahın izni ilə o həzrətin ziyarətinə gəlirlər."
- Başqa bir hədisdə İmam Sadiq (ə) buyurur: "Şaban ayının on beşi olduqda "Ufuqi-ə'la"dan (Allah tərəfindən) İmam Hüseynin (ə) ziyarətçisinə nida gələr ki, indi günahların bağışlanmış halda geri qayıt, sənin mükafatın Rəbbinin və Allahın Peyğəmbərinin öhdəsinədir."
İmam Hüseyni (ə) ən azı belə ziyarət etmək olar ki, həmin gecə evin damına çıx və ya açıq bir mühitə get, göyün sağ və sol tərəfinə bax, sonra başını qaldırıb yuxarı bax. Barmağınla qiblənin sağ tərəfinə işarə et və de:
اَلسَّلَامُ عَلَيْكَ يَاۤ اَبَا عَبْدِ اللّٰهِ
Salam olsun sənə, ey Əba Əbdillah. Salam olsun sənə, ey Rəsuləllahın (s) övladı. Allahın salamı, rəhməti və bərəkəti üzərinə olsun!
اَلسَّلَامُ عَلَيْكَ وَ رَحْمَةُ اللّٰهِ وَ بَرَكَاتُهُ
4) Bu gecə Seyid İbn Tavus və Şeyx Tusinin öz kitablarında nəql etdikləri aşağıdakı duanı oxumaq: bu dua İmam Zamanı (ə.f) ziyarət etmək kimi hesab olunur.
اَللّٰهُمَّ بِحَقِّ لَيْلَتِنَا [هٰذِهِ] وَ مَوْلُوْدِهَا
Ey Allahım, bu gecənin, bu gecədə dünyaya gələnin və Öz hüccətinin haqqına xatir; vəd olunmuş o gecəyə xatir ki, onun fəzilətinə fəzilət qatdın; beləliklə, sözün doğruluq və ədalətlə tamamlandı, bir halda ki, Sənin sözünü dəyişdirə biləcək və ayətlərini təkrarlaya biləcək kimsə yoxdur; Sənin nurun parlaq və Sənin işığın aydındır; zülmət gecələrin qaranlığında nur saçan nişanə Sənsən; o gizli və örtülü qalan ki, mövludu cəlalətli və soyu şərafətlidir, mələklər onun şahidləridir, onun vaxtı-vədəsi çatdıqda bir halda ki mələklər ona kömək edərlər, Allah ona kömək edər və onu qüvvətləndirər; o, Allahın kütləşməyən qılıncı və sönməyən nurudur, səbirsizləşməyən səbirlidir; (o və onun ataları) dövranın hərəkətinin əsası, hər əsrin sirlərinin sirdaşı və Allahın əmrlərinin valiləridir; Qədr gecəsində nazil olanlar onlara nazil olur, onlar həşr-nəşrin (Qiyamətin) sahibləri, vəhyin təfsirçiləri, əmrlərin və qadağaların valiləridir. Ey Allahım, onların axırıncısına və Qaiminə - aləmdəkilərdən gizli olana – salam göndər. (Ey Allahım,) bizi onun dövranına, zühuruna və qiyamına çatdır, bizi onun dostlarından qərar ver, bizim intiqamımızı onun intiqamına yaxın et, bizi onun xalis dostlarının sırasında yaz; bizi onun hökumətində şad et, onunla birlikdə olmaq nemətindən bəhrələndir, onun haqqını yerinə yetirməkdə daim cəhd göstərənlərdən et, bizi pis hadisələrdən qoru. Ey rəhimlilərin ən rəhimlisi! Həmd-səna aləmlərin Rəbbi olan Allaha məxsusdur. Allahın salamı olsun peyğəmbərlərin və elçilərin sonuncusu sərvərimiz Məhəmmədə, onun doğru danışan və haqqı deyən Əhli-beytinə. (Ey Allahım,) bütün zalımlara lənət et, bizimlə onlar arasında hökm et, ey ən ədalətli hakim!
وَ حُجَّتِكَ وَ مَوْعُوْدِهَا
الَّتِيْ قَرَنْتَ اِلٰى فَضْلِهَا فَضْلًا
فَتَمَّتْ كَلِمَتُكَ صِدْقًا وَ عَدْلًا
لَا مُبَدِّلَ لِكَلِمَاتِكَ
وَ لَا مُعَقِّبَ لِاٰيَاتِكَ
وَ ضِيَاۤؤُكَ الْمُشْرِقُ
وَ الْعَلَمُ النُّوْرُ فِيْ طَخْيَاۤءِ الدَّيْجُوْرِ
الْغَاۤئِبُ الْمَسْتُوْرُ
جَلَّ مَوْلِدُهُ وَ كَرُمَ مَحْتِدُهُ
وَ الْمَلَاۤئِكَةُ شُهَّدُهُ
وَ اللّٰهُ نَاصِرُهُ وَ مُؤَيِّدُهُ
اِذَا اٰنَ مِيْعَادُهُ وَ الْمَلَاۤئِكَةُ اَمْدَادُهُ
سَيْفُ اللّٰهِ الَّذِيْ لَا يَنْبُوْ
وَ نُوْرُهُ الَّذِيْ لَا يَخْبُوْ
وَ ذُوْ الْحِلْمِ الَّذِيْ لَا يَصْبُوْ
وَ الْمُنَزَّلُ عَلَيْهِمْ مَا يَتَنَزَّلُ فِيْ لَيْلَةِ الْقَدْرِ،
وَ اَصْحَابُ الْحَشْرِ وَ النَّشْرِ
وَ وُلَاةُ اَمْرِهِ وَ نَهْيِهِ
اَللّٰهُمَّ فَصَلِّ عَلٰى خَاتِمِهِمْ وَ قَاۤئِمِهِمُ
الْمَسْتُوْرِ عَنْ عَوَالِمِهِمْ
اَللّٰهُمَّ وَ اَدْرِكْ بِنَاۤ اَيَّامَهُ
وَ ظُهُوْرَهُ وَ قِيَامَهُ
وَ اجْعَلْنَا مِنْ اَنْصَارِهِ
وَ اقْرِنْ ثَارَنَا بِثَارِهِ
وَ اكْتُبْنَا فِيْۤ اَعْوَانِهِ وَ خُلَصَاۤئِهِ
وَ اَحْيِنَا فِيْ دَوْلَتِهِ نَاعِمِيْنَ
وَ بِصُحْبَتِهِ غَانِمِيْنَ
وَ بِحَقِّهِ قَاۤئِمِيْنَ
وَ مِنَ السُّوْۤءِ سَالِمِيْنَ
يَاۤ اَرْحَمَ الرَّاحِمِيْنَ
وَ الْحَمْدُ لِلّٰهِ رَبِّ الْعَالَمِيْنَ
وَ صَلَوَاتُهُ عَلٰى سَيِّدِنَا مُحَمَّدٍ
خَاتَمِ النَّبِيِّيْنَ وَ الْمُرْسَلِيْنَ
وَ عَلٰى اَهْلِ بَيْتِهِ الصَّادِقِيْنَ
وَ عِتْرَتِهِ النَّاطِقِيْنَ
وَ الْعَنْ جَمِيْعَ الظَّالِمِيْنَ
وَ احْكُمْ بَيْنَنَا وَ بَيْنَهُمْ
يَاۤ اَحْكَمَ الْحَاكِمِيْنَ
5) Şeyx Tusi nəql edir ki, İsmail ibn Fəzl Haşimi dedi: "İmam Sadiq (ə) bu duanı mənə öyrətdi ki, onu şaban ayının on beşinci gecəsi oxuyum:
اَللّٰهُمَّ اَنْتَ الْحَيُّ الْقَيُّوْمُ
Ey Allahım, Sən diri və əbədisən, uca və əzəmətlisən, xəlq edən və ruzi verənsən, dirildən və öldürənsən, başlayan və icad edənsən; Sənə aiddir cəlalət və lütf, Sənə aiddir həmd-səna və xeyir-bərəkət, Sənə aiddir səxavət və kərəm, Sənə aiddir əmr, böyüklük və şükür; Sən təksən və şərikin yoxdur, ey vahid, ey əhəd, ey ehtiyacsız, ey o kəs ki, doğmayıb və doğulmayıb, onun tayı-bərabəri və bənzəri yoxdur; Məhəmmədə və Ali-Məhəmmədə salam göndər, məni bağışla və mənə rəhm et, məni özünə məşğul edən işi həyata keçir, borcumu ödə, ruzimi artır, çünki Sən bu gecə dolaşıq işləri açırsan, istədiyin məxluquna ruzi verirsən; elə isə, mənə ruzi ver və Sən ən yaxşı ruzi verənsən; çünki Sən ən yaxşı natiq olub buyurmusan: "Allahın lütf və kərəmindən istəyin!" Elə isə, lütf və kərəmindən istəyirəm, Sən mənim qəsd etdiyimsən, Sənin Peyğəmbərinın övladına etimad etdim və Sənin (rəhmətinə) ümid bəslədim, elə isə, mənə rəhm et, ey rəhimlilərin ən rəhimlisi.
الْبَدِيْۤءُ الْبَدِيْعُ
وَحْدَكَ لَا شَرِيْكَ لَكَ
يَا وَاحِدُ يَا اَحَدُ يَا صَمَدُ
يَا مَنْ لَمْ يَلِدْ وَ لَمْ يُوْلَدْ
وَ لَمْ يَكُنْ لَهُ كُفُوًا اَحَدٌ
صَلِّ عَلٰى مُحَمَّدٍ وَ اٰلِ مُحَمَّدٍ
وَ اغْفِرْ لِيْ وَ ارْحَمْنِيْ
وَ اكْفِنِيْ مَاۤ اَهَمَّنِيْ
وَ وَسِّعْ عَلَيَّ فِيْ رِزْقِيْ
فَاِنَّكَ فِيْ هٰذِهِ اللَّيْلَةِ كُلَّ اَمْرٍ حَكِيْمٍ تَفْرُقُ
وَ مَنْ تَشَاۤءُ مِنْ خَلْقِكَ تَرْزُقُ
فَارْزُقْنِيْ وَ اَنْتَ خَيْرُ الرَّازِقِيْنَ
فَاِنَّكَ قُلْتَ وَ اَنْتَ خَيْرُ الْقَاۤئِلِيْنَ وَالنَّاطِقِيْنَ
وَ اسْئَلُوْا اللّٰهَ مِنْ فَضْلِهِ
وَ ابْنَ نَبِيِّكَ اعْتَمَدْتُ
فَارْحَمْنِيْ يَاۤ اَرْحَمَ الرَّاحِمِيْنَ
6) Bu duanı Həzrət Rəsulallah (s) bu gecədə oxuyardı:
اَللّٰهُمَّ اقْسِمْ لَنَا مِنْ خَشْيَتِكَ
Ey Allahım, Öz qorxundan bizə o qədər qismət et ki, bizimlə Sənə qarşı itaətsizlik arasında maneə olsun; Öz itaətindən bizə o qədər qismət et ki, bizi Sənin razılığına çatdırsın; yəqinlikdən bizə o qədər qismət et ki, dünya müsibətləri bizə asan olsun. Ey Allahım, nə qədər ki həyatdayıq, bizi gözlər, qulaqlar və qüvvəmizdən bəhrələndir və onu bizim varisimiz qərar ver; bizim qanımızı bizə zülm edənin boynunda qərar ver, bizi düşmənlərimizə qalib et, müsibətləri dinimizdə qərar vermə, dünyanı bizim ən böyük qüssəmiz və elmimizin nəhayəti qərar vermə, bizə rəhm etməyən kəsi bizə müsəllət etmə (başımızın üstündə hakim etmə), Öz rəhmətinə xatir, ey rəhimlilərin ən rəhimlisi.
مَا يَحُوْلُ بَيْنَنَا وَ بَيْنَ مَعْصِيَتِكَ
وَ مِنْ طَاعَتِكَ مَا تُبَلِّغُنَا بِهِ رِضْوَانَكَ
وَ مِنَ الْيَقِيْنِ مَا يَهُوْنُ عَلَيْنَا بِهِ مُصِيْبَاتُ الدُّنْيَا
اَللّٰهُمَّ اَمْتِعْنَا بِاَسْمَاعِنَا وَ اَبْصَارِنَا وَ قُوَّتِنَا
مَاۤ اَحْيَيْتَنَا وَ اجْعَلْهُ الْوَارِثَ مِنَّا
وَ اجْعَلْ ثَارَنَا عَلٰى مَنْ ظَلَمَنَا
وَ انْصُرْنَا عَلٰى مَنْ عَادَانَا
وَ لَا تَجْعَلْ مُصِيْبَتَنَا فِيْ دِيْنِنَا
وَ لَا تَجْعَلِ الدُّنْيَا اَكْبَرَ هَمِّنَا وَ لَا مَبْلَغَ عِلْمِنَا
وَ لَا تُسَلِّطْ عَلَيْنَا مَنْ لَا يَرْحَمُنَا
بِرَحْمَتِكَ يَاۤ اَرْحَمَ الرَّاحِمِيْنَ
Bu duanı başqa vaxtlarda da oxumaq olar. "Əvali əl-Ləali" kitabına istinadən, Həzrət Rəsulallah (s) bu duanı daim oxuyarmış.
7) Şaban ayının hər günü zöhr vaxtı oxunan salavatı bu gecədə də oxuyun. Dua belədir:
اَللّٰهُمَّ صَلِّ عَلٰى مُحَمَّدٍ وَ اٰلِ مُحَمَّدٍ
Ey Allahım, Məhəmmədə və Ali-Məhəmmədə (Məhəmmədin xanidanına) salam göndər: o kəslərə ki, nübüvvət (peyğəmbərlik) şəcərəsi, risalət (peyğəmbərlik vəzifəsinin) məkanı, mələklərin gəlib-getdikləri ünvan, elm mədəni və vəhy xanidanıdırlar. Ey Allahım, Məhəmmədə və Ali-Məhəmmədə salam göndər: o kəslərə ki, təlatümlü dəryalarda hərəkət edən gəmiyə bənzəyirlər: kim ona minsə, amanda qalar və kim onu tərk etsə, qərq olar; kim onlardan qabağa keçsə, dindən xaric olar və kim onlardan geri qalsa, həlak olar; kim onlarla yanaşı olsa, onlara qovuşar. Ey Allahım, Məhəmmədə və Ali-Məhəmmədə salam göndər: o kəslərə ki, möhkəm sığınacaq, çətinliyə düşən miskinin harayına çatan, (zülmdən) qaçanların pənahı və pənah gətirənləri qoruyandırlar. Ey Allahım, Məhəmmədə və Ali-Məhəmmədə çoxlu salam göndər: elə bir salam ki, onların razılığına və Məhəmməd və Ali-Məhəmmədin haqqı xüsusunda vəzifənin yerinə yetirilməsinə bais olsun; Sənin tərəfindən olan kömək və qüvvə ilə, ey aləmlərin Rəbbi. Ey Allahım, Məhəmmədə və Ali-Məhəmmədə salam göndər: o paklara, yaxşı əməl sahiblərinə və seçilmişlərə ki, onların haqqlarına (riayət etməyi) vacib etmisən, onlara itaəti və onların rəhbərliyini lazım buyurmusan. Ey Allahım, Məhəmmədə və Ali-Məhəmmədə salam göndər, qəlbimi Sənə itaət etməklə abad et, Sənə üsyan etməklə rüsvay etmə; fəzlin və ədalətinlə mənə geniş etdiyin ruzilər vasitəsilə Öz ruzini dar etdiyin kəslərə əl tutmağı və kömək etməyi mənə ruzi et; məni Özünün (lütf və kərəmin) sayəsində yaşat. Bu ay Sənin peyğəmbərinin, Sənin elçilərinin sərvərinin ayıdır; o şaban ayı ki, rəhmət və razılığınla onu əhatə etmisən; o ay ki, Rəsulallah – Allahın salamı olsun ona və xanidanına – əcəli çatanadək onun gecə və gündüzlərində Sənin qarşında əyilmək, onu (şaban ayını) uca tutmaq üçün oruc tutmaq və (ibadətə) ayağa qalxmaqda səy göstərdi. Ey Allahım, bu ayda Sənin Peyğəmbərinin sünnəsinə əməl etməkdə və onun şəfaətinə nail olmaqda bizə kömək et. Ey Allahım, onu mənim üçün şəfaəti qəbul olunmuş şəfaətçi və Sənə tərəf olan bir yol qərar ver; Qiyamət günündə məndən razı qaldığın, günahlarıma göz yumduğun, rəhmət və razılığını mənə vacib qıldığın, məni əbədi mənzilə və seçilmişlərin məkanına daxil etdiyin bir halda Səninlə görüşənədək məni onun davamçısı qərar ver.
وَ مُخْتَلَفِ الْمَلَاۤئِكَةِ
وَ اَهْلِ بَيْتِ الْوَحْيِ
اَللّٰهُمَّ صَلِّ عَلٰى مُحَمَّدٍ وَ اٰلِ مُحَمَّدٍ
۟اِلْفُلْكِ الْجَارِيَةِ فِي اللُّجَجِ الْغَامِرَةِ
وَ يَغْرَقُ مَنْ تَرَكَهَا
اَلْمُتَقَدِّمُ لَهُمْ مَارِقٌ
وَ الْمُتَاَخِّرُ عَنْهُمْ زَاهِقٌ
وَ اللَّازِمُ لَهُمْ لَاحِقٌ
اَللّٰهُمَّ صَلِّ عَلٰى مُحَمَّدٍ وَ اٰلِ مُحَمَّدٍ
وَ غِيَاثِ الْمُضْطَرِّ الْمُسْتَكِيْنِ
وَ مَلْجَاِ الْهَارِبِيْنَ
وَ عِصْمَةِ الْمُعْتَصِمِيْنَ
اَللّٰهُمَّ صَلِّ عَلٰى مُحَمَّدٍ وَ اٰلِ مُحَمَّدٍ
صَلَاةً كَثِيْرَةً تَكُوْنُ لَهُمْ رِضًى
وَ لِحَقِّ مُحَمَّدٍ وَ اٰلِ مُحَمَّدٍ اَدَاۤءً وَ قَضَاۤءً
بِحَوْلٍ مِنْكَ وَ قُوَّةٍ يَا رَبَّ الْعَالَمِيْنَ
اَللّٰهُمَّ صَلِّ عَلٰى مُحَمَّدٍ وَ اٰلِ مُحَمَّدٍ
۟اِلطَّيِّبِيْنَ الْاَبْرَارِ الْاَخْيَارِ
الَّذِيْنَ اَوْجَبْتَ حُقُوْقَهُمْ
وَ فَرَضْتَ طَاعَتَهُمْ وَ وِلَايَتَهُمْ
اَللّٰهُمَّ صَلِّ عَلٰى مُحَمَّدٍ وَ اٰلِ مُحَمَّدٍ
وَ اعْمُرْ قَلْبِيْ بِطَاعَتِكَ
وَ لَا تُخْزِنِيْ بِمَعْصِيَتِكَ
وَ ارْزُقْنِيْ مُوَاسَاةَ مَنْ قَتَّرْتَ عَلَيْهِ مِنْ رِزْقِكَ،
بِمَا وَسَّعْتَ عَلَيَّ مِنْ فَضْلِكَ
وَ نَشَرْتَ عَلَيَّ مِنْ عَدْلِكَ
وَ اَحْيَيْتَنِيْ تَحْتَ ظِلِّكَ
وَ هٰذَا شَهْرُ نَبِيِّكَ سَيِّدِ رُسُلِكَ
شَعْبَانُ الَّذِيْ حَفَفْتَهُ مِنْكَ بِالرَّحْمَةِ وَ الرِّضْوَانِ
الَّذِيْ كَانَ رَسُوْلُ اللّٰهِ صَلَّى اللّٰهُ عَلَيْهِ وَ اٰلِهِ وَ سَلَّمَ
يَدْاَبُ فِيْ صِيَامِهِ وَ قِيَامِهِ
فِيْ لَيَالِيْهِ وَ اَيَّامِهِ
بُخُوْعًا لَكَ فِيْۤ اِكْرَامِهِ وَ اِعْظَامِهِ
اَللّٰهُمَّ فَاَعِنَّا عَلَى الْاِسْتِنَانِ بِسُنَّتِهِ فِيْهِ
وَ نَيْلِ الشَّفَاعَةِ لَدَيْهِ
اَللّٰهُمَّ وَ اجْعَلْهُ لِيْ شَفِيْعًا مُشَفَّعًا
وَ طَرِيْقًا اِلَيْكَ مَهْيَعًا
وَ اجْعَلْنِيْ لَهُ مُتَّبِعًا
حَتّٰى اَلْقَاكَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ عَنِّيْ رَاضِيًا
وَ عَنْ ذُنُوْبِيْ غَاضِيًا
قَدْ اَوْجَبْتَ لِيْ مِنْكَ الرَّحْمَةَ وَ الرِّضْوَانَ
وَ اَنْزَلْتَنِيْ دَارَ الْقَرَارِ وَ مَحَلَّ الْاَخْيَارِ۔
8) Bu gecədə Həzrət Əli (ə) Kumeyl ibn Ziyada "Kumeyl" adi ilə tanınan həmin duanı təlim etmişdir və bu gecə həmin duanı oxuyun.
9) Bu gecə bu zikrlərin hər birini yüz dəfə deyin. İmam Baqirin (ə) buyurduğu bir hədisə istinadən, hər kim bu zikrləri desə, Allah onun keçmiş günahlarını bağışlayar, onun dünya və axirət istəklərini həyata keçirər. Zikrlər bunlardır:
سُبْحَانَ اللهِ
Allah pak və təmizdir, həmd olsun Allaha, Allah böyükdür, Allahdan başqa məbud yoxdur.
وَ لَاۤ اِلٰهَ اِلَّا اللهُ
10) Şeyx Tusi nəql edir ki, Əbu Yəhya belə dedi: "Mən mövlam İmam Sadiqə (ə) ərz etdim: "Bu gecə ən yaxşı dua hansı duadır?" İmam Sadiq (ə) buyurdu:
İşa namazını qıldıqdan sonra iki rəkət namaz qıl. Birinci rəkətdə
Fatihədən sonra
Kafirun surəsini, ikinci rəkətdə
Fatihədən sonra
İxlas surəsini oxu. Namazdan sonra 33 dəfə "Subhanəllah", 33 dəfə "əl-Ḥəmdu lilləh" və 34 dəfə "Əllahu əkbər" de. Sonra de:
يَا مَنْ اِلَيْهِ مَلْجَاُ الْعِبَادِ فِي الْمُهِمَّاتِ
Ey o kəs ki, giriftarlıqlarda bəndələrin pənahısan və çətinliklərdə bəndələr Sənə sığınır! Ey aşkarı və gizlini bilən! Ey o kəs ki, düşüncələr və röyalar, onların dəyişilməsi Sənə gizlin deyil! Ey məxluqatın və yaradılmışların Rəbbi! Ey o kəs ki, yerlərin və göylərin padşahlığı Sənə aiddir! Sənsən o Allah ki, Səndən qeyri ilah yoxdur; "Səndən qeyri ilah yoxdur" kəlməsi ilə Sənə üz tuturam, elə isə, "Səndən qeyri ilah yoxdur" kəlməsi vasitəsilə məni bu gecədə o kəslərdən qərar ver ki, ona nəzər qılıb rəhm etmisən, duasını eşidib cavab vermisən, bağışlanma diləməsini bilib onu bağışlamısan, keçmiş günahlarını və böyük cinayətlərini bağışlamısan; elə isə, günahlarımdan Sənə pənah gətirirəm və eyiblərimin örtülməsində Səndən kömək istəyirəm. Ey Allahım, fəzl və kərəmin ilə mənə bəxş et, helm və əfvin ilə mənim günahlarımı tök, bu gecədə məni ehsan və kərəminə qərq et; bu gecədə məni o dostlardan qərar ver ki, Öz itaətinə və ibadətinə seçmisən, onları xalislərdən və seçilmişlərindən qərar vermisən. Ey Allahım, məni o kəslərdən qərar ver ki, göstərdiyi səy nəticə vermiş və xeyirlərdən olan payı çoxalmışdır; məni o kəslərdən qərar ver ki, salamat olub nemətə çatmış, nicat tapıb bəhrələnmişdir; məni etdiyim pisliklərin şərindən qoru, məni Sənə qarşı üsyankarlıqda həddi aşmaqdan çəkindir; Sənə itaəti, həmçinin məni Sənə yaxınlaşdıran və Sənin dərgahının müqərrəblərindən edən işləri mənə sevimli et. Ey Ağam, fərari bəndə Sənə sığınar, diləyən bəndə Səndən acizanə diləyər, üzrxahlıq edib tövbə edən bəndə Sənin kərəm və bəxşişinə söykənər; Sən bəndələrini mehribanlıqla ədəbləndirdin, Sən giramilərin ən giramisisən, Sən bəndələrinə əfv etməyi əmr etmisən, Sən bağışlayan və rəhimsən. Ey Allahım, məni Sənin kərəminə və bəxşişinə olan ümiddən məhrum etmə, məni Sənin çoxlu nemətlərindən naümid etmə, bu gecədə itaətkar bəndələrin üçün olan çoxlu qismətlərdən məni binəsib etmə, məxluqatının şərindən məni bir sığınacaqda qərar ver. Ey Rəbbim, əgər mən bunlara layiq deyiləmsə, lakin Sən bəxş etməyə, əfv etməyə və bağışlamağa layiqsən, mənim layiq olduğumu deyil, Özünün layiq olduğunu mənə bəxş et; heç şübhəsiz, mənim Sənin barəndə olan zənnim gözəldir, Sənə olan ümidim gercəkləşmişdir, canım Sənin kərəmindən asılıdır, Sən rəhimlilərin ən rəhimlisi və giramilərin ən giramisisən. Ey Allahım, Öz kərəmindən çoxlu qismətləri mənə nəsib et, mən Sənin cəzandan Sənin əfvinə pənah aparıram; (pis) rəftarları məndə saxlayan və ruzimi azaldan günahlarımı bağışla, ta Sənin layiqli razılığını əldə etməyə cəhd göstərim, Sənin çoxlu nemətlərindən bəhrələnim və Sənin çoxlu nemətlərinə görə sevinim; odur ki, Sənin dərgahına pənah gətirmiş və Sənin bəxşişinə sarılmışam, Sənin cəzandan əfvinə və qəzəbindən helminə pənah gətirmişəm; elə isə, Səndən istədiklərimi mənə bəxş et və məni istəklərimə nail et; Səndən Sənə xatir istəyrəm, çünki Səndən böyük heç nə yoxdur.
وَ اِلَيْهِ يَفْزَعُ الْخَلْقُ فِي الْمُلِمَّاتِ
يَا عَالِمَ الْجَهْرِ وَ الْخَفِيَّاتِ
يَا مَنْ لَا تَخْفٰى عَلَيْهِ خَوَاطِرُ الْاَوْهَامِ وَ تَصَرُّفُ الْخَطَرَاتِ
يَا رَبَّ الْخَلَاۤئِقِ وَ الْبَرِيَّاتِ
يَا مَنْ بِيَدِهِ مَلَكُوْتُ الْاَرَضِيْنَ وَ السَّمَاوَاتِ
اَنْتَ اللّٰهُ لَاۤ اِلٰهَ اِلَّاۤ اَنْتَ
اَمُتُّ اِلَيْكَ بِلَاۤ اِلٰهَ اِلَّاۤ اَنْتَ
فَيَا لَاۤ اِلٰهَ اِلَّاۤ اَنْتَ
اجْعَلْنِيْ فِيْ هٰذِهِ اللَّيْلَةِ مِمَّنْ نَظَرْتَ اِلَيْهِ فَرَحِمْتَهُ
وَ سَمِعْتَ دُعَاۤءَهُ فَاَجَبْتَهُ
وَ عَلِمْتَ اسْتِقَالَتَهُ فَاَقَلْتَهُ
وَ تَجَاوَزْتَ عَنْ سَالِفِ خَطِيْۤئَتِهِ وَ عَظِيْمِ جَرِيْرَتِهِ
فَقَدِ اسْتَجَرْتُ بِكَ مِنْ ذُنُوْبِيْ
وَ لَجَأْتُ اِلَيْكَ فِيْ سَتْرِ عُيُوْبِيْۤ
اَللّٰهُمَّ فَجُدْ عَلَيَّ بِكَرَمِكَ وَ فَضْلِكَ
وَ احْطُطْ خَطَايَايَ بِحِلْمِكَ وَ عَفْوِكَ
وَ تَغَمَّدْنِيْ فِيْ هٰذِهِ اللَّيْلَةِ بِسَابِغِ كَرَامَتِكَ
وَ اجْعَلْنِيْ فِيْهَا مِنْ اَوْلِيَاۤئِكَ الَّذِيْنَ اجْتَبَيْتَهُمْ لِطَاعَتِكَ
وَ اخْتَرْتَهُمْ لِعِبَادَتِكَ
وَ جَعَلْتَهُمْ خَالِصَتَكَ وَ صَفْوَتَكَ۔
اَللّٰهُمَّ اجْعَلْنِيْ مِمَّنْ سَعَدَ جَدُّهُ
وَ تَوَفَّرَ مِنَ الْخَيْرَاتِ حَظُّهُ
وَ اجْعَلْنِيْ مِمَّنْ سَلِمَ فَنَعِمَ
وَ اكْفِنِيْ شَرَّ مَاۤ اَسْلَفْتُ
وَ اعْصِمْنِيْ مِنَ الْاِزْدِيَادِ فِيْ مَعْصِيَتِكَ
وَ حَبِّبْ اِلَيَّ طَاعَتَكَ وَ مَا يُقَرِّبُنِيْ مِنْكَ وَ يُزْلِفُنِيْ عِنْدَكَ
سَيِّدِيْۤ اِلَيْكَ يَلْجَاُ الْهَارِبُ
وَ مِنْكَ يَلْتَمِسُ الطَّالِبُ
وَ عَلٰى كَرَمِكَ يُعَوِّلُ الْمُسْتَقِيْلُ التَّاۤئِبُ
اَدَّبْتَ عِبَادَكَ بِالتَّكَرُّمِ وَ اَنْتَ اَكْرَمُ الْاَكْرَمِيْنَ
وَ اَمَرْتَ بِالْعَفْوِ عِبَادَكَ وَ اَنْتَ الْغَفُوْرُ الرَّحِيْمُ
اَللّٰهُمَّ فَلَا تَحْرِمْنِيْ مَا رَجَوْتُ مِنْ كَرَمِكَ
وَ لَا تُؤْيِسْنِيْ مِنْ سَابِغِ نِعَمِكَ
وَ لَا تُخَيِّبْنِيْ مِنْ جَزِيْلِ قِسَمِكَ فِيْ هٰذِهِ اللَّيْلَةِ لِاَهْلِ طَاعَتِكَ
وَ اجْعَلْنِيْ فِيْ جُنَّةٍ مِنْ شِرَارِ بَرِيَّتِكَ
رَبِّ اِنْ لَمْ اَكُنْ مِنْ اَهْلِ ذٰلِكَ
فَاَنْتَ اَهْلُ الْكَرَمِ وَ الْعَفْوِ وَ الْمَغْفِرَةِ،
وَ جُدْ عَلَيَّ بِمَاۤ اَنْتَ اَهْلُهُ لَا بِمَاۤ اَسْتَحِقُّهُ
فَقَدْ حَسُنَ ظَنِّيْ بِكَ
وَ تَحَقَّقَ رَجَاۤئِيْ لَكَ
وَ عَلِقَتْ نَفْسِيْ بِكَرَمِكَ
فَاَنْتَ اَرْحَمُ الرَّاحِمِيْنَ
وَ اَكْرَمُ الْاَكْرَمِيْنَ
اَللّٰهُمَّ وَ اخْصُصْنِيْ مِنْ كَرَمِكَ بِجَزِيْلِ قِسَمِكَ
وَ اَعُوْذُ بِعَفْوِكَ مِنْ عُقُوْبَتِكَ
وَ اغْفِرْ لِيَ الذَّنْبَ الَّذِيْ يَحْبِسُ عَلَيَّ الْخُلُقَ
وَ يُضَيِّقُ عَلَيَّ الرِّزْقَ
حَتّٰىۤ اَقُوْمَ بِصَالِحِ رِضَاكَ
وَ اَنْعَمَ بِجَزِيْلِ عَطَاۤئِكَ
وَ اَسْعَدَ بِسَابِغِ نَعْمَاۤئِكَ
وَ تَعَرَّضْتُ لِكَرَمِكَ
وَ اسْتَعَذْتُ بِعَفْوِكَ مِنْ عُقُوْبَتِكَ
وَ بِحِلْمِكَ مِنْ غَضَبِكَ
وَ اَنِلْ مَا الْتَمَسْتُ مِنْكَ
اَسْاَلُكَ بِكَ لَا بِشَيْءٍ هُوَ اَعْظَمُ مِنْكَ۔
Sonra səcdəyə get və iyirmi dəfə de:
لَاحَوْلَ وَلَا قُوَّةَ اِلَّا بِاللهِ
Allahdan başqa güc və qüvvət sahib yoxdur!
لَاقُوَّةَ اِلَّا بِاللهِ
Allahdan başqa qüvvət sahibi yoxdur.
Daha sonra Peyğəmbərə (s) və onun Əhli-beytinə (ə) salavat de və Allahdan öz istəyini dilə.
And olsun Allaha, hər kim bu əməli yerinə yetirib Allahdan öz istəyini diləsə, nə qədər çox olsa belə, Allah Öz geniş kərəm və fəzli ilə onu həyata keçirər."
11) Şeyx Tusi və Seyid İbn Tavus qeyd etmişlər ki, bu gecə aşağıdakı duanı oxuyun:
اِلٰهِيْ تَعَرَّضَ لَكَ فِي هٰذَا اللَّيْلِ الْمُتَعَرِّضُوْنَ
İlahi, bu gecə dilək diləyənlər Sənin dərgahına gəlmiş, qəsd edənlər Səni qəsd etmiş, arzu edənlər Sənin fəzl və ehsanını arzu etmişlər; bu gecə Sənin hədiyyələrin, bəxşişlərin və nemətlərin vardır ki, onların vasitəsilə istədiyin bəndənə minnət qoyursan və bundan qabaq nəzər qılmadığın bəndədən isə əsirgəyirsən; indi mən Sənin kiçik və möhtac bəndən Sənin fəzl və kərəmini arzulayıram, elə isə, ey mənim Mövlam, əgər Sən istəsən, bu gecədə hər bir bəndənə ehsan edərsən və Öz mehribanlığından ona bir şey aid edərsən; elə isə, Məhəmmədə və pak və pakizə, yaxşı əməl və fəzilət sahibi Ali-Məhəmmədə salam göndər, Öz fəzl və ehsanın ilə mənə bəxş et, ey aləmlərin Rəbbi, Allahın çoxlu salamı olsun peyğəmbərlərin sonuncusu Məhəmmədə və onun pak xanidanına, həqiqətən Allah həmd olunan və şəni ucadır. Ey Allahım, Sən necə əmr etmisənsə, mən Səni o cür çağırdım, elə isə, mənim duamı vəd verdiyin kimi qəbul et, həqiqətən Sən vədinə xilaf çıxmarsan.
وَ قَصَدَكَ الْقَاصِدُوْنَ
وَ اَمَّلَ فَضْلَكَ وَ مَعْرُوْفَكَ الطَّالِبُوْنَ
وَ لَكَ فِيْ هٰذَا اللَّيْلِ نَفَحَاتٌ وَ جَوَاۤئِزُ
تَمُنُّ بِهَا عَلٰى مَنْ تَشَاۤءُ مِنْ عِبَادِكَ
وَ تَمْنَعُهَا مَنْ لَمْ تَسْبِقْ لَهُ الْعِنَايَةُ مِنْكَ
وَ هَاۤ اَنَا ذَا عُبَيْدُكَ الْفَقِيْرُ اِلَيْكَ
الْمُؤَمِّلُ فَضْلَكَ وَ مَعْرُوْفَكَ
فَاِنْ كُنْتَ يَا مَوْلَايَ
تَفَضَّلْتَ فِيْ هٰذِهِ اللَّيْلَةِ
عَلٰىۤ اَحَدٍ مِنْ خَلْقِكَ
وَ عُدْتَ عَلَيْهِ بِعَاۤئِدَةٍ مِنْ عَطْفِكَ
فَصَلِّ عَلٰى مُحَمَّدٍ وَ اٰلِ مُحَمَّدٍ
۟اِلطَّيِّبِيْنَ الطَّاهِرِيْنَ
الْخَيِّرِيْنَ الْفَاضِلِيْنَ
وَ جُدْ عَلَيَّ بِطَوْلِكَ وَ مَعْرُوْفِكَ
وَ صَلَّى اللّٰهُ عَلٰى مُحَمَّدٍ خَاتَمِ النَّبِيِّيْنَ
اِنَّ اللّٰهَ حَمِيْدٌ مَجِيْدٌ
اَللّٰهُمَّ اِنِّيْۤ اَدْعُوْكَ كَمَاۤ اَمَرْتَ
فَاسْتَجِبْ لِيْ كَمَا وَعَدْتَ
اِنَّكَ لَا تُخْلِفُ الْمِيْعَادَ۔
Bu dua sübhə yaxın "Şəf" namazından sonra oxunan duadır.
12) Gecə namazının hər iki rəkətindən və şəf` namazından sonra, vətr namazının dualarından sonra mərhum Şeyx Tusi və Seyid İbn Tavusun nəql etdikləri duaları oxuyun.
13) Həzrət Rəsulallahın (s) etdiyi səcdələri və duaları edin. O cümlədən, hədislərin birində Əban ibn Təğlib İmam Sadiqin (ə) belə buyurduğunu nəql edir: "Şaban ayının on beşinci gecəsi oldu və həmin gecə Rəsulallah (s) zövcələrinin birinin yanında idi. Gecə yarı olduqda o həzrət ibadət etmək üçün yatağından qalxdı. Zövcəsi onun dalınca düşdü və çadrasına bürünüb o həzrəti axtarırdı ki, birdən Rəsulallahı (s) səcdədə gördü. Rəsulallah (s) bir örtük kimi yerə sərilmişdi. O, Rəsulallaha (s) yaxınlaşdı və səcdədə onun bu sözləri dediyini eşitdi:
سَجَدَ لَكَ سَوَادِيْ وَ خَيَالِيْ
Bütün varlığım Sənə səcdə etmiş və qəlbim Sənə iman gətirmişdir. Budur mənim əllərim və özümə etdiyim cəfalar. Ey o böyük ki, böyük günahlarda Sənin əfvinə ümid bəslənilir. Mənim böyük günahlarımı bağışla, çünki böyük günahları böyük Rəbbdən qeyrisi bağışlamır.
هٰذِهِ يَدَايَ وَ مَا جَنَيْتُهُ عَلٰى نَفْسِيْ
يَا عَظِيْمُ تُرْجٰى لِكُلِّ عَظِيْمٍ
اِغْفِرْ لِيَ الْعَظِيْمَ
فَاِنَّهُ لَا يَغْفِرُ الذَّنْبَ الْعَظِيْمَ اِلَّا الرَّبُّ الْعَظِيْمُ۔
Sonra Rəsulallah (s) başını səcdədən qaldırdı və yenidən səcdəyə gedib dedi:
اَعُوْذُ بِنُوْرِ وَجْهِكَ
Pənah aparıram Sənin cəmalının nuruna: o nur ki, göyləri və yerləri işıqlandırmış, qaranlıqları aradan qaldırmışdır; o nurun vasitəsilə əvvəlkilərin və sonrakıların işləri Sənin qəfil əzabın, səlamətliyin və nemətlərinin əldən getməsi sarıdan islah olmuşdur. Ey Allahım, mənə təqvalı və pakizə qəlb ruzi et, məni şirkdən uzaq et, kafir və bədbəxt olmayım.
الَّذِيْۤ اَضَاۤءَتْ لَهُ السَّمَاوَاتُ وَ الْاَرَضُوْنَ
وَ انْكَشَفَتْ لَهُ الظُّلُمَاتُ
وَ صَلَحَ عَلَيْهِ اَمْرُ الْاَوَّلِيْنَ وَ الْاٰخِرِيْنَ
وَ مِنْ تَحْوِيْلِ عَافِيَتِكَ
وَ مِنْ زَوَالِ نِعْمَتِكَ
اَللّٰهُمَّ ارْزُقْنِيْ قَلْبًا تَقِيًّا نَقِيًّا
وَ مِنَ الشِّرْكِ بَرِيْئًا
لَا كَافِرًا وَ لَا شَقِيًّا
Daha sonra Rəsulallah (s) üzünün hər iki tərəfini torpağa qoyub dedi:
عَفَّرْتُ وَجْهِيْ فِيْ التُّرَابِ
Üzümü torpağa qoydum və Sənə səcdə etmək mənim boynumda haqqdır.
وَ حُقَّ لِيْۤ اَنْ اَسْجُدَ لَكَ۔
Rəsulallah (s) yatağına qayıtmaq istədikdə zövcəsi tələsik öz yatağına qayıtdı. O həzrət zövcəsinin yanına gəldikdə onun tövşədiyini eşitdi və buyurdu: "Nə olub, tez-tez nəfəs alırsan? Bilmirsənmi ki, bu gecə hansı gecədir? Bu gecə şaban ayının on beşinci gecəsidir. Bu gecə ruzilər bölünür, əcəllər yazılır, hacıların adları müəyyən olunur, Allah çoxlu insanları bağışlayır və Öz mələklərini göydən Məkkəyə tərəf göndərir".
14) Cəfər Təyyar namazını qılın. Belə ki, hədislərin birində İmam Rza (ə) bu əməli şaban ayının on beşinci gecəsində yerinə yetirməyi qeyd etmişdir.
15) Şaban ayının on beşinci gecəsi üçün çoxlu namazlar nəql olunubdur və bu namazları qılın. Bir qrup etibarlı ravi İmam Baqir (ə) və İmam Sadiqin (ə) belə buyurduqlarını nəql edirlər: "Şaban ayının on beşinci gecəsi olduqda dörd rəkət (iki rəkət-iki rəkət) namaz qıl. Hər rəkətdə bir dəfə
Fatihə və yüz dəfə
İxlas surəsini oxu. Dörd rəkət namazı qılıb qurtardıqdan sonra de:
اَللّٰهُمَّ اِنِّيْۤ اِلَيْكَ فَقِيْرٌ
Ey Allahım, mən Sənə möhtacam, Sənin əzabından qorxuram və Sənə sığınıram. Ey Allahım, məni allahpərəstlərin zümrəsindən xaric etmə, cismimin (sağlamlığını) dəyişdirmə, imtahanımı çətin etmə və məni düşməni sevindirən kəslərdən etmə. (Ey Allahım,) Sənin cəzandan Sənin əfvinə, Sənin əzabından Sənin rəhmətinə, Sənin qəzəbindən Sənin razılığına və Sənin Özündən Sənə pənah gətirirəm. Sənin sitayişin böyükdür, Sən Özünü sitayiş etdiyin kimisən və vəsf edənlərin dediklərindən ucasan.
وَ مِنْ عَذَابِكَ خَاۤئِفٌ مُسْتَجِيْرٌ
اَللّٰهُمَّ لَا تُبَدِّلْ اِسْمِيْ
وَ لَا تُغَيِّرْ جِسْمِيْ
وَ لَا تَجْهَدْ بَلَاۤئِيْ
وَ لَا تُشْمِتْ بِيْۤ اَعْدَاۤئِيْۤ
اَعُوْذُ بِعَفْوِكَ مِنْ عِقَابِكَ
وَ اَعُوْذُ بِرَحْمَتِكَ مِنْ عَذَابِكَ
وَ اَعُوْذُ بِرِضَاكَ مِنْ سَخَطِكَ
اَنْتَ كَمَا اَثْنَيْتَ عَلٰى نَفْسِكَ
وَ فَوْقَ مَا يَقُوْلُ الْقَاۤئِلُوْنَ۔
